Македонија повторно „се загледа“ во груевски за богоев тивко да излезе од притвор

Во еден ист ден Македонија доби совршена слика за состојбата на својот јавен простор.

Од една страна, поранешен директор на Царинската управа е осомничен во истрага за местење јавни набавки, фаворизирање фирми и противправна корист од речиси 18,5 милиони денари. Финансиската полиција поднесува кривична пријава, Обвинителството отвора истрага, судот определува притвор, јавноста добива порака дека станува збор за сериозен случај на организирана корупција во една од најважните државни институции.

Само неколку дена подоцна истиот човек излегува од притвор со гаранција од 55.000 евра.

Од друга страна, поранешен градоначалник добива потврдена затворска казна.

Но што ја интересираше јавноста?

Во кој хотел бил Никола Груевски пред осум години!!!

И тука завршува секоја приказна за сериозно општество.

Затоа што суштинското прашање не е дали Груевски пиел кафе во Охрид или во Скопје. Суштинското прашање е како успеавме како јавност да не поставиме ниту едно сериозно прашање за случајот Богоев.

Ако обвиненијата се толку сериозни што бараат спектакуларно апсење, медиумски камери, драматични соопштенија и притвор, тогаш јавноста има право да праша:

Колку биле цврсти доказите?

Колку била голема опасноста?

Што се променило за неколку дена?

Дали државата апси заради правда или заради насловни страници?

Затоа што ако некој претставува опасност за истрагата во среда, а веќе во понеделник може да си оди дома со депозит од 55.000 евра, тогаш нормално е јавноста да бара објаснување.

Не затоа што Богоев е виновен.

Туку затоа што институциите мора да бидат убедливи.

Во спротивно, секоја акција почнува да личи на политички спектакл наместо на правна постапка.

Истовремено, во случајот со Стевчо Јакимовски гледаме предмет кој се влече со години, дел од обвиненијата се враќаат на повторно судење, а јавноста повторно останува со истото чувство – дека правдата во Македонија не доаѓа како резултат на систем, туку како производ на долги и непрегледни процеси кои траат со децении.

Токму за овие теми требаше да се водат дебати.

За критериумите на притвор.

За гаранциите.

За квалитетот на истрагите.

За функционирањето на судството.

За довербата во институциите.

Но наместо тоа, повторно се вративме на најудобната македонска навика – политичкиот сеир.

Осум години по заминувањето на Никола Груевски, човекот кој повеќе од една деценија ја доминираше македонската политика, ние сè уште не разговараме за последиците од неговото владеење, туку за тоа во кој хотел престојувал.

Тоа не зборува ништо за Груевски.

Тоа зборува сè за нас.

Зборува за јавност која станува сè понезаинтересирана за механизмите на власта, а сè позависна од анегдоти, шпекулации и политички трачеви.

И токму затоа политичките елити немаат потреба да објаснуваат што се случува со истрагите, обвиненијата и судските процеси. Знаат дека вниманието на јавноста веќе е насочено на друго место.

На хотелот.

На приказната.

На сеирот.

А додека ние расправаме за хотелски соби од минатото, некој денес одлучува за милиони евра јавни пари, за судски постапки и за иднината на институциите.

И тоа е вистинскиот скандал за кој речиси никој не зборува.

И потоа се чудиме зошто политиката нè третира како публика, а не како граѓани...